Call us now:
- Mağdur: Suç sonucu hakları ihlal edilen ve zarar gören kişidir. Suçun doğrudan hedefidir. (Örneğin darp edilen kişi veya hırsızlıkta eşyası çalınan kişi.)
- Şikâyetçi: Suçun işlendiğini bildiren ve soruşturma yapılmasını talep eden kişidir. Şikâyetçi her zaman mağdur olmayabilir. (Örneğin olaya tanık olan bir kişi de şikâyette bulunabilir.)
Bir kişi hem mağdur hem de şikâyetçi olabilir. Örneğin telefonu çalınan kişi, karakola giderek şikâyette bulunduğunda her iki sıfatı da taşır.
Mağdurun Hakları
Mağdur, ceza yargılamasında özel koruma altındaki kişidir. Sahip olduğu temel haklar şunlardır:
Başvuru ve Şikâyet Hakkı
Suçun soruşturulması için polis, jandarma veya savcılığa başvurabilir.
Avukat Edinme Hakkı
Mağdur kendi avukatını tutabilir. Maddi durumu yetersizse baro tarafından ücretsiz avukat atanmasını (adli yardım) talep edebilir.
Delil Sunma ve Toplanmasını İsteme Hakkı
- Kamera kayıtlarının talep edilmesini,
- Tanıkların dinlenmesini,
- Bilirkişi incelemesi yapılmasını isteyebilir.
Koruma Tedbirleri Talep Etme Hakkı
Özellikle tehdit, şiddet ve ısrarlı takip gibi durumlarda:
- Uzaklaştırma kararı,
- Koruma kararı
talep edilebilir.
Duruşmalara Katılma ve Beyan Verme Hakkı
Mağdur duruşmalara katılabilir, taleplerini ve beyanlarını sunabilir.
Tazminat Talep Hakkı
Mağdur uğradığı maddi ve manevi zararlar için:
- Ceza davasına katılma yoluyla,
- Ayrı bir tazminat davası açarak
zararın giderilmesini isteyebilir.
Şikâyetçinin Hakları
Şikâyetçi özellikle şikâyete bağlı suçlarda önemlidir (örneğin hakaret ve basit yaralama).
Şikâyette Bulunma Hakkı
Şikâyet savcılığa veya kolluk birimlerine yapılabilir.
Şikâyetten Vazgeçme Hakkı
Şikâyete bağlı suçlarda şikâyetin geri alınması halinde dava düşebilir. Ancak bazı suçlarda şikâyet geri alınsa bile kamu davası devam eder.
Süreci Takip ve Bilgilendirilme Hakkı
- Dosya hakkında bilgi alabilir,
- Savcılık ve mahkeme kararlarından haberdar olmayı talep edebilir.
Duruşmalara Katılma ve Beyan Sunma Hakkı
Şikâyetçi duruşmada söz alabilir ve beyan sunabilir.
Davaya Katılma Hakkı
Şikâyetçi isterse davaya katılan (müşteki) sıfatıyla dahil olabilir. Bu durumda mağdurla benzer yargısal haklara sahip olur.
Katılan (Müşteki) Sıfatının Önemi
Mağdur veya şikâyetçi davaya katılma talebinde bulunursa dosyada taraf hâline gelir.
Bu durumda:
- Delil sunabilir,
- Kararlara itiraz edebilir,
- İstinaf ve temyiz başvurusu yapabilir.
Katılan sıfatı, dava üzerindeki hak ve etkiyi doğrudan artırır.
Özet Tablo
| Mağdur | Şikâyetçi | |
|---|---|---|
| Suçtan zarar gören kişi midir? | Evet | Her zaman değil |
| Şikâyette bulunabilir mi? | Evet | Evet |
| Duruşmalara katılabilir mi? | Evet | Evet |
| Katılan olarak dosyaya taraf olabilir mi? | Evet | Evet |
| Tazminat talep edebilir mi? | Evet | Ancak mağdursa |
| Ücretsiz avukat talep edebilir mi? | Evet | Genellikle mağdur ise |