Call us now:
Suçun Tanımı
Cumhurbaşkanına hakaret suçu, Türk Ceza Kanunu’nun 299. maddesinde düzenlenmiştir. Bu maddeye göre Cumhurbaşkanına alenen hakaret eden kişi cezalandırılır. Suçun konusu, Cumhurbaşkanının şahsiyetine yönelik onur, şeref ve saygınlıktır.
Korunan Hukuki Değer
Bu suçla korunan değer, Cumhurbaşkanının kişisel saygınlığı yanında devletin başı olarak taşıdığı makamın itibarıdır. Suçun oluşabilmesi için eleştirinin ötesine geçilerek onur kırıcı, küçük düşürücü veya aşağılayıcı ifadelerin kullanılması gerekir.
Suçun Unsurları
Fail
Herkes bu suçun faili olabilir.
Mağdur
Mağdur yalnızca görevde bulunan Cumhurbaşkanıdır. Görev süresi sona ermiş kişiler hakkında bu madde uygulanmaz.
Fiil
Hakaret; sözle, yazıyla, görüntüyle veya elektronik ortamda işlenebilir.
Manevi Unsur
Suçun oluşması için kast gerekir. Failin hakaret ettiğini bilerek ve isteyerek hareket etmesi zorunludur.
Cezası
Cumhurbaşkanına hakaret suçunun cezası bir yıldan dört yıla kadar hapis cezasıdır.
Fiilin alenen (örneğin sosyal medya veya basın yoluyla) işlenmesi hâlinde ceza altıda bir oranında artırılır.
Soruşturma ve Kovuşturma Usulü
Bu suçtan dolayı soruşturma açılması Adalet Bakanının iznine bağlıdır. Savcılık doğrudan soruşturma yapamaz; öncelikle izin alınması gerekir.
İzin verildikten sonra Cumhuriyet Savcılığı soruşturma yürütür ve yeterli delil bulunması hâlinde kamu davası açar.
Eleştiri – Hakaret Ayrımı
Cumhurbaşkanının görevleriyle ilgili yapılan eleştiriler, ifade özgürlüğü kapsamında değerlendirilir. Ancak eleştirinin hakaret boyutuna ulaşması hâlinde suç oluşur. Hakaret; bir kimsenin şeref, onur ve saygınlığını rencide edecek nitelikte somut saldırı içeren söz veya davranışlarla gerçekleşir.
Yargılama ve Görevli Mahkeme
Bu suçta görevli mahkeme asliye ceza mahkemesidir. Yargılama yapılırken ifade özgürlüğü ve siyasal eleştiri sınırları da dikkate alınır.
Uzlaşma ve Hükmün Açıklanmasının Geri Bırakılması (HAGB)
Cumhurbaşkanına hakaret suçu uzlaşma kapsamında değildir. Ancak sanığın sabıkasız olması hâlinde hükmün açıklanmasının geri bırakılması (HAGB) uygulanabilir.
Zamanaşımı ve Şikâyet
Bu suç şikâyete bağlı değildir. Adalet Bakanının izninin ardından savcılık re’sen soruşturma yapar.
Dava zamanaşımı süresi genel olarak 8 yıldır.